Müqəddəs Cərcic ziyarətgahı multikulturalizm nümunəsi kimi (“İslam Sivilizasiyası Qafqazda” II Beynəlxalq Simpoziumu, 2019)
Multikulturalizm anlayışı. Multikulturalizm ingilis dilindən hərfi tərcümədə çoxmədəniyyətlilik (multi çox, culture mədəniyyət) anlamına gəlir. Çoxmədəniyyətlilik dedikdə isə ilk növbədə, etnik, irqi, dini-mədəni müxtəlifliklər və dəyərlər nəzərdə tutulur. Multikulturalizm eyni bir ölkədə yaşayan müxtəlif xalqların nümayəndələrinin mədəniyyət hüquqlarını tanıyan humanist dünyagörüşü olan siyasətdir. Multikulturalizmin əsasını tolerantlıq, qanunlara, bir-birinin azadlığına hörmət hissi təşkil edir. O, ayrıca götürülmüş ölkədə və bütövlükdə dünyada müxtəlif millətlərə və məzhəblərə məxsus insanların mədəni müxtəlifliklərinin qorunması, inkişafı və harmonizasiyasına, azsaylı xalqların, dövlətlərin milli mədəniyyətə inteqrasiyasına yönəlmişdir.Azərbaycanda multikulturalizm. Azərbaycanda da multikultural dəyərlər dərin tarixi köklərə malikdir. Təsadüfi deyil ki, tarixin heç bir dövründə Azərbaycanda bu dəyərlərdən imtina edilməsi müşahidə olunmamışdır və bu gün də həmin siyasət uğurla davam və inkişaf etdirilməkdədir. Xalqımız əsrlər boyu başqa dinlərə və mədəniyyətlərə hörmətlə yanaşmışdır. Bu səbəbdən, Azərbaycan dünyada multikulturalizm mərkəzinə və nümunəsinə çevrilmişdir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 15 may 2014-cü il tarixli Fərmanı ilə Bakı Beynəlxalq Multikulturalizm Mərkəzi yaradılmışdır. Bu sahədə aparılan işlərin uğurlu nəticəsidir ki, Prezident İlham Əliyev 2016-cı ili “Multikulturalizm ili” elan etmişdir.Müqəddəs Cərcic (Georgi) kimdir? Müqəddəs Cərcic mənbələrdə Yorgi, Georgi (Georgios, ərəbcə Cərcic) adlandırılır. O, Həzrət İsadan sonra, Həzrəti Məhəmməd Peyğəmbərdən əvvəl yaşamışdır. B.e.-nın 280-ci ilində Lodda (Fələstində) anadan olub, 23 aprel (yulian təqviminə görə) 303-cü ildə vəfat etmişdir. Bəzi mənbələrə görə isə Fələstinin Rəmlə qəsəbəsində dünyaya gəlmişdir. Mənbələrdəki məlumatlara əsasən, müqəddəslərdən hesab edilir, bəzən isə Peyğəmbər olduğu ideyası irəli sürülür. Bununla belə, həm Xristianlıq, həm də İslam dininə görə müqəddəslərdən hesab olunur. Katolik, anqlikan, protestant və pravoslav kilsələri, habelə müsəlmanlar ona inanırlar.Dəfn olunduğu yer. Müqəddəs Cərcicin dəfn olunduğu yer haqqında konkret fikir yoxdur. Hesab olunur ki, qəbri İsraildəki Lodda, Yorgi kilsəsindədir. Bundan əlavə, Mosul ətrafında (Nineviyada) dəfn olduğu da qeyd edilir. Bunlarla yanaşı, Azərbaycanın Respublikasının Beyləqan rayonu ərazisində də qəbri vardır və hazırda ziyarətgah hesab edilir.Müqəddəs Cərcic ziyarətgahının multikulturalizmin təbliği baxımından əhəmiyyəti. Müqəddəs Cərcic ziyarətgahı Xristianlığın müxtəlif məzhəbləri və müsəlmanların müqəddəs hesab etdiyi və ziyarət edərək dualar oxuduğu, ibadət etdiyi, qurbanlar kəsdiyi ziyarətgahlardandır. Məhz bu xüsusiyyətləri nəzərə alsaq, bunun müasir dünyada böyük əhəmiyyət kəsb edən multikulturalizmin təbliği baxımından nə qədər böyük əhəmiyyət kəsb etdiyi bir daha aydın olar. Azərbaycanın Beyləqan rayonu ərazisində Cərcic Peyğəmbər ziyarətgahı kimi tanınan abidəni hər il yüzlərlə insan ziyarət edir və qurbanlar kəsir. Ziyarətgahın dini işlərini həyata keçirənlərin müsəlman din xadimləri olduunuqlarını nəzərə alsaq, söylədiklərimiz bir daha öz təsdiqini tapır. Yekun olaraq fikrim ondan ibarətdir ki, bu kimi abidələrin multikulturalizm baxımından tədqiqi və təbliği həm indiki dövr, həm də gələcək nəsillər üçün nümunədir və müasir dünyamızda sülhün, əmin-amanlığın, tolerantlığın və nəhayət, insanpərvərliyin aşılanmasında böyük əhəmiyyət kəsb edir.